Tổng Hợp Nguồn Tự Luyện Nghe Tiếng Anh Từ Cơ Bản Đến Nâng Cao

Chào các bạn, mình là Hoàn, là founder và cũng là giáo viên của trung tâm tiếng anh Oxbridge.vn. Mình viết note này mong muốn chia sẻ với các bạn những phương pháp, kinh nghiệm cũng như nguồn tự học nghe tiếng Anh mà mình chắt lọc và tổng hợp được qua kinh nghiệm tự học của mình, nghiên cứu để dạy và sưu tầm từ những giáo viên khác. Hy vọng rằng nó sẽ giúp các bạn trong việc học nghe nói riêng và việc học tiếng Anh nói chung.

Nghe và lặp lại được, điều nền tảng nhất trong việc học tiếng Anh của bạn.

Nếu bạn không muốn tìm hiểu dài dòng và muốn có một câu trả lời nhanh gọn cho việc học tiếng Anh của mình thì mình sẽ nói việc duy nhất bạn cần làm chính là nghe và lặp lại cho bằng được. Đối với nội dung nào bạn cũng áp dụng nguyên tắc này thì chắc chắn bạn sẽ giỏi tiếng Anh.

Nghe và lặp lại là điều tự nhiên và cơ bản nhất khi học một ngôn ngữ. Tất cả việc học nghe và phát âm của bản thân mình có thể nói đều xoay quanh cốt lõi là việc nghe và lặp lại theo.

Các bạn lưu ý là mình không chỉ nói là nghe không mà đi kèm là “lặp lại được”. Nghe và lặp lại được bao gồm trong bản thân nó rất nhiều kĩ năng: Khả năng nghe hiểu, khả năng phát âm, khả năng xây dựng và nói thành một câu, …

Mấu chốt ở đây là các bạn phải lặp lại được mà không cần nhìn vào transcript. Và bạn làm được như vậy với nội dung mỗi lúc một dài hơn và với tốc độ nhanh hơn. Nếu bạn chưa làm được sau một vài lần thì bạn cần phải luyện tập đến khi nào làm được thì thôi. Lợi ích của việc này là để giúp in sâu vào trong não của bạn những câu nói tiếng Anh làm vốn để có thể nghe hoặc sử dụng sau này, việc bật ra nói lại cũng chính là luyện tập phản xạ xây dựng câu trong não và luyện nói của các bạn.

Luyện tập nghe và lặp lại như thế nào?

Tìm những nội dung phù hợp với trình độ và sở thích của bạn. Mình có để link những tài liệu sưu tầm mình cho là rất hay và phù hợp với nhiều trình độ khác nhau, từ trình độ mới bắt đầu đến trình độ thành thạo. Đặc biệt là lượng tài liệu trong mỗi link như vậy rất nhiều và được cập nhật liên tục.

Thứ nhất là các bạn bật tài liệu nghe lên và cố gắng lặp lại theo nó. Ban đầu các bạn sẽ dừng lại sau một từ, một cụm, hoặc sau một câu tùy theo khả năng bắt và nói lại được của mình rồi lặp lại và cứ thế tiếp tục. Nếu bài nghe nhanh quá thì có thể dùng phần mềm để giảm tốc độ lại (phần mềm nghe mình hay dùng là VLC). Khi nghe luôn phải biết được câu được nói là gì. Nếu không nghe được thì dùng transcript để biết âm thanh được nói đó là đại diện cho những câu từ gì, sau đó thì cố gắng lặp lại không nhìn transcript nữa. Càng về sau bạn càng có thể nghe và lặp lại những câu và cụm dài hơn và nhanh hơn, điều đó cũng có nghĩa là não các bạn đã có khả năng xử lý nhiều hơn và nhanh hơn. Điều thứ hai là khi lặp lại thì phải bắt chước ngữ điệu, trọng âm, tốc độ càng giống càng tốt.

Có hai cách luyện tập chính, thứ nhất là các bạn dừng sau một câu dài nhất có thể và lặp lại. Cách thứ hai là nói đuổi theo liên tục trong quá trình audio đang được mở. Cả hai cách đều luyện tập khả năng nhớ và phản xạ và các bạn phải luyện tập để làm cho được cả hai điều này.

Mình xin nhấn mạnh lại là việc luyện tập nói ra thì chỉ đơn giản là các bạn nghe và lặp lại cho thật chính xác. Nhưng các bạn không nên coi thường nó và phải luyện tập cho đến khi nào làm được thì thôi.

Nghe bị động: Hầu như việc nghe và lặp lại là nghe bị động. Nghe bị động tức là các bạn chỉ bị động nghe những gì được truyền đạt cho mình mà chưa chủ động suy nghĩ để tìm hiểu và xử lý thêm thông tin.

Hiểu nhầm về nghe bị động: Nghe bị động không phải là cứ bật tiếng Anh lên và để nó chạy ở background mà không cần để ý gì đến hay không cần hiểu gì cả.

Thứ nhất là khi nghe bất cứ nội dung gì dù cho là bị động hay chủ động thì bạn cũng cần có một ý tưởng chung là mình đang nghe cái gì. Ví dụ như khi bạn mở lên một talk show để nghe bị động, dù bạn không nghe chi tiết được tất cả nội dung nhưng bạn phải có ý tưởng chung rằng đây là một talk show, chủ đề chính của talk show là gì, bạn biết là có bao nhiêu người đang nói chuyện với nhau, khi nào thì họ đang nói chuyện nghiêm túc hay khi nào thì họ đang đùa giỡn, khi nào thì có quảng cáo, …. Thứ hai là nghe bị động bạn muốn biết âm thanh được nói ra đó là đại diện cho những câu từ gì, muốn hình dung trong đầu được câu nói đó là gì, ý nghĩa của nó,… và có thể lặp lại được nội dung được nghe, như vậy thì mới gọi là luyện tập phản xạ.

Điểm khác duy nhất giữa nghe chủ động và bị động là khi nghe bị động bạn không quá tập trung, để đầu óc thoải mái, bạn không chịu áp lực về việc hiểu hay ghi chú tất cả những gì người ta nói, thỉnh thoảng có thể làm những việc khác.

Vậy nghe bị động để làm gì. Mục tiêu của nghe bị động là nghe để lặp lại, để khi muốn thì sẽ bắt một câu nào đấy để lặp lại và lặp lại càng giống càng tốt, chính là luyện tập phản xạ. Có thể là lặp lại thành tiếng hoặc sau này khi đã giỏi thì lặp lại trong đầu.

Bắt được một câu nói hoàn chỉnh. (nghe kịp)

Luyện tập lặp lại được một câu nói hoàn chỉnh, với ngữ điệu, trọng âm, tốc độ càng giống càng tốt. (lặp lại được).

Để có thể có được phản xạ nghe và nói nhanh thì việc nghe bị động này cần phải luyện tập rất lâu và rất nhiều.

Nghe chủ động: Nghe chủ động là khi các bạn nghe và chủ động suy nghĩ để hiểu nội dung được nói một cách tốt hơn, ghi nhớ, ghi chú lại thông tin chi tiết hơn. Bạn sẽ dùng các kĩ năng như là đoán trước nội dung, nghe nội dung chính, phát hiện những cột mốc thông tin, nghe những chi tiết, suy đoán nội dung, … Nghe chủ động là kĩ năng thường được sử dụng cho các kì thi TOEIC, IELTs, … Mình sẽ bàn về nghe chủ động chi tiết hơn sau.

Tài liệu để nghe và lặp lại:

Nghe gì khi bạn hoàn toàn mới bắt đầu:

Khi bạn hoàn toàn mới bắt đầu tập nghe, nói tiếng Anh thì đầu tiên bạn cần những tài liệu đơn giản, mục tiêu của lúc này là tập để dạn dĩ bắt chước nói lại các từ tiếng Anh mà không ngại. Đây là một trong những bước khó nhất và cũng là quan trọng nhất. Các bạn cần phải tập để vượt qua việc ngại nói ra này thì bạn mới có thể học tốt được.

Eslfasthttps://www.eslfast.com

Bạn có thể tìm thấy ở đây rất rất nhiều đoạn audio ngắn để nghe, phải nói là hàng nghìn đoạn như vậy. Trang web này có từ những đoạn audio rất đơn giản và đọc cực kì chậm như ở đây https://www.eslfast.com/kidsenglish/, cho đến những đoạn audio dài, khó hơn và được đọc nhanh hơn dần lên như ở đây https://www.eslfast.com/begin5/, … Ngoài ra trang này còn có một điểm cực kì hay đó là có những bài tập để làm ngay cuối mỗi bài nghe. Ví dụ như bài học này: https://www.eslfast.com/begin3/b3/b3001.htm, các bạn kéo xuống dưới cùng của trang sẽ thấy các chữ này là link để luyện tập: Vocabulary: phần từ vựng, Cloze: bài tập điền vào chỗ trống, Sentences: bài tập sắp từ thành câu hoàn chỉnh, Dictation: Chép chỉnh tả và kiểm tra. Rất tiện lợi. Trang web có điểm trừ là phần giao diện hầu như không có gì ngoài chữ và trải nghiệm khá tệ, nhưng nếu bạn chịu khó tìm kiếm thì sẽ thấy số lượng rất nhiều nội dung nghe đơn giản và quan trọng là có ngay bài tập để luyện tập, phù hợp với người mới học.

Eslyeshttp://eslyes.com/

Một trang với format cũng giống như trang trên (có thể là cùng một người làm ra) với những bài nghe ngắn và các bài luyện tập Vocabulary, Cloze, Sentences, Dictation. Nội dung các bài nghe có thể trùng lặp một ít đâu đó nhưng ngoài ra vẫn rất nhiều.

Có thể dùng những sách nghe như: Listen In, Tactics for Listening hoặc bất cứ sách nào có phần nghe tiếng Anh mà bạn có. Các bạn có thể nghe và làm bài tập trong những sách này hoặc chép chính tả, tuy nhiên cách tốt nhất vẫn là nghe và lặp lại hoàn toàn chính xác.

Tactics for Listeninghttps://drive.google.com/open?id=1UzLXY6AzmCicP8NtQpb0l9k_9uS-5oDC
Listen Inhttps://drive.google.com/open?id=1X5QXjfQ2gMjAhB2RMKStaLBfjxNKBVPR

Nghe gì khi đã tương đối ổn:

Chỉ cần khi các bạn thấy mình bắt đầu nghe được và nói lại được thoải mái không quá khó khăn nữa miễn là tốc độ đủ chậm thì đã đến lúc nên bắt đầu nghe những nội dung phong phú hơn, thú vị hơn. Ở đây nói lại được thoải mái không phải là đợi đến khi bạn đã nghe được hết 100% mà chỉ cần bạn quen với việc nói lại được mà không ngại nữa thì có thể chuyển qua các nội dung khác được rồi, nghe những nội dung này cũng giúp việc học đỡ nhàm chán hơn.

Một điều quan trọng nữa là khi các bạn học tiếng Anh cũng có nghĩa là các bạn sẽ học về những nền văn hóa nước ngoài. Các bạn cần phải mở rộng đầu óc của mình, cố gắng hiểu để tiếp thu những tin tức, quan điểm, tri thức, văn hoá,… của họ thì mới có thể học được.

Các bạn có thể nghe truyện, bản tin ngắn có transcript , tốc độ vừa phải.

VOA learning Englishhttps://learningenglish.voanews.com/

Đây là trang dành riêng cho người học tiếng Anh của trang tin tức Voice of America nhưng những bản tin được viết lại cho phù hợp với người học và được chia thành các cấp độ từ dễ đến khó, giọng đọc cũng chậm rãi. Trang này ngoài bản tin dành cho người thích tin tức thì còn có những mẩu truyện của Mĩ cũng rất hay, ngoài ra còn có những mục chuyên dạy tiếng Anh rất có ích. Là trang web không thể bỏ qua đối với người mới học tiếng Anh. Trang này viết ở đây nhưng bạn có thể dùng hầu như trong mọi giai đoạn học tiếng Anh từ khi bắt đầu học nghe cho đến khi đã giỏi.

Chỉ có một điều là những đầu đề tin tức được viết ngắn gọn và những bản tin có kha khá từ vựng mới nên phải chịu khó tìm hiểu nếu không thì sẽ không hiểu được nội dung nói về cái gì, việc này không khó khăn lắm (mình sẽ nói thêm sau).

Elllo.orghttp://elllo.org

Đây cũng là một trang luyện nghe rất hay với nhiều materials tốt cho các bạn, có cả audio và video. Nội dung các bài nghe xoay quanh những chủ đề hàng ngày nhìn dưới những quan điểm khác nhau và đặc biệt là được nói bởi những người bình thường như chúng ta bằng ngôn ngữ được sử dụng thường xuyên hàng ngày. Đây là trang rất tốt để tham khảo cho những bạn đang luyện ielts speaking.

Breaking news Englishhttps://breakingnewsenglish.com

Đây cũng là một trang tin tức của một giáo viên người Anh với những bản tin ngắn được viết lại và chia thành các cấp độ với tốc độ khác nhau, giọng đọc Anh – Anh. Điểm cộng là các bài viết được viết lại cô đọng, với những từ vựng phổ biến, rất dễ đọc. Điểm trừ nhỏ là giọng đọc hơi đơn điệu và chỉ có một người đọc. Trang này free nên như vậy là đã rất tuyệt rồi.

Ngoài ra tác giả của cùng trang tin tức này cũng có những trang web khác giúp học tiếng Anh rất hay như:

https://listenaminute.com/: trang web với những bài nói ngắn trong vòng một phút về rất nhiều chủ đề thường gặp, sử dụng ngôn ngữ hàng ngày của tác giả. Rất phù hợp với những bạn mới học hay những bạn tìm ý tưởng để tập nói.

http://www.businessenglishmaterials.com/: những bài viết + nghe ngắn gọn, từ vựng phổ biến về các công ty lớn. Có thể dùng để học từ vựng về kinh doanh.

https://www.famouspeoplelessons.com/: những bài viết + nghe về những người nổi tiếng.

http://www.lessonsonamericanpresidents.com/: những bài viết + nghe về các đời tổng thống Mỹ.

News in levelshttps://www.newsinlevels.com/

Đây cũng là một trang tin tức với những bản tin ngắn được viết lại theo cấp độ. Trang này dùng để học cách sử dụng từ vựng từ dễ đến khó rất hay.

Nếu bạn không thích tin tức thì có thể nghe những mẩu truyện ngắn cho trẻ em (nội dung thì cả người lớn xem vẫn thích). Một điều đối với truyện là sẽ dùng nhiều từ vựng để diễn tả cảm xúc hay hành động, đối với người mới học thì không dễ chút nào, tuy nhiên nếu bạn thích và cố học được những từ vựng này thì sẽ rất tuyệt vời (những từ này đều là những từ được dùng phổ biến, chỉ là ít thấy trong học thuật, thi cử,…).

4000 essential English wordshttps://drive.google.com/open?id=1sqvxnNhNt92khpjtpgWnM5JV3pnEzGjb

Bộ sách gồm 4000 từ vựng phổ biến trong tiếng Anh được lồng vào những mẩu truyện ngắn rất hay. Đây là bộ truyện được viết với mục đích dạy từ vựng nên các bạn sẽ thấy các từ vựng rất dễ học, không có nhiều từ diễn tả cảm xúc, hành động, … Nếu các bạn muốn một giáo trình tập trung, đầy đủ, và dễ học thì mình sẽ đề cử các bạn học theo bộ sách này.

Storyline onlinehttp://www.storylineonline.net/.

Một trang web với những mẩu truyện thiếu nhi được đọc bởi các diễn viên chuyên nghiệp, nội dung rất nhân văn, minh họa và đạo diễn rất đẹp, phải nói là cực kì hay không thể bỏ qua được. Đây là trang về chuyện thiếu nhi hay nhất theo ý kiến của mình. Vì các clip được được đầu tư rất công phu nên số lượng có hạn và thời gian chờ truyện mới khá lâu.

Nhạc và phim: Các bạn cũng có thể luyện nghe qua nhạc và phim mà mình yêu thích, điểm cộng là vì yêu thích nên học rất dễ và không bao giờ chán. Cái này thì việc tìm tài liệu không có gì khó khăn rồi, bạn chỉ cần search trên mạng là có rất nhiều.

Những nội dung nghe dài hơn để chinh phục tiếng Anh:

Như mình đã nói thì việc nghe để luyện phản xạ cần rất nhiều thời gian và tài liệu không bao giờ là đủ, và các bạn sẽ không bao giờ dừng lại việc luyện nghe này kể cả khi đã giỏi. Tiếng Anh từ bây giờ luôn luôn là một phần của cuộc sống các bạn.

Giờ đây khi muốn chinh phục ngôn ngữ này, bạn sẽ nghe những nội dung rất dài, có thể nói là nghe non-stop, có nội dung cực kì phong phú, tri thức cao. Khi các bạn đã khá về tiếng Anh thì hoàn toàn có thể tự tìm cho mình nguồn nội dung trên mạng rất nhiều tùy theo sở thích và định hướng của bản thân. Mình chỉ xin liệt kê một số nguồn để luyện nghe và cũng để học tập mà mình thường dùng và mình cho nội dung rất hay, và quan trọng là phù hợp với nhiều người.

Các bạn có thể nghe, xem tin tức trên các trang tin lớn như BBC, CNN, NPR, … và rất nhiều trang tin khác tùy theo sở thích và nhu cầu của mình. BBC có mục dành riêng cho việc học tiếng Anh http://www.bbc.co.uk/learningenglish/. Ngày xưa khi học mình muốn tập trung vào việc nghe, không cần xem nhiều nên mình thích nghe live radio và podcast. Các bạn có thể vào trang web của BBC, NPR và tìm mục live radio. BBC là chất giọng Anh-Anh nên có thể hơi khó nghe với những người mới nghe. Nếu các bạn muốn nghe hoặc học theo giọng Mỹ thì có thể nghe đài NPR.

Khi nghe live radio thì có rất nhiều loại nội dung và thay đổi rất nhanh, đôi khi có nhạc, quảng cáo, … và mình chỉ nghe chứ không xem nên có thể khó theo kịp đối với nhiều người, nếu muốn nghe tập trung thì thay vào đó các bạn có thể tìm những programs hoặc podcasts phù hợp với mình. Đây là một số mình thấy cực kì hay và nên nghe hơn là nghe live radio.

Podcast về kinh doanh và kiến thức chung trong cuộc sống:

Ted Radio Hour: https://www.npr.org/programs/ted-radio-hour. Chương trình giới thiệu những ý tưởng tuyệt vời về cuộc sống, kinh doanh, công nghệ, khoa học,… dựa trên những buổi nói chuyện của Ted.

Freakonomics: http://freakonomics.com/archive/. Là một podcast đối thoại về những chủ đề trong cuộc sống, kinh doanh và con người rất hay.

Planet Money và The Indicator: https://www.npr.org/sections/money và https://www.npr.org/podcasts/510325/the-indicator-from-planet-money. Nếu bạn muốn tìm hiểu về những vấn đề kinh doanh và kinh tế được giải thích qua những câu chuyện dễ tiếp cận thì chắc chắn nên nghe podcast này.

Hidden brain: https://www.npr.org/podcasts/510308/hidden-brain. Chương trình dành cho những bạn tò mò về hành vi của con người, về những điều không thấy được ảnh hưởng đến hành vi, quyết định của con người.

Invisibilia: https://www.npr.org/podcasts/510307/invisibilia. Cũng là một chương trình về những điều không gọi tên được góp phần tạo ra những hành vi, ý tưởng, niềm tin của chúng ta trong cuộc sống.

Để học tập thì không có gì bằng việc nghe chính những doanh nhân khởi nghiệp, những nhà đổi mới, … kể về câu chuyện gây dựng thành công công ty, sự nghiệp của họ. Đây là những podcast có những đối thoại như vậy:

How I build this: https://www.npr.org/podcasts/510313/how-i-built-this.

The Tim Ferriss Show: https://tim.blog/podcast/

Success! How I did it: https://art19.com/shows/success-how-i-did-it?page=1

Nếu bạn quan tâm đến khoa học và công nghệ thì có thể nghe những podcast về khoa học rất hay này, mình không bình luận gì nhiều vì tất cả đều có nội dung rất phong phú và cực kì hấp dẫn:

RadioLab: http://www.radiolab.org/.

Startalk radio: https://www.startalkradio.net/.

The Guardian Science Weekly: http://www.theguardian.com/science/series/science

Science friday: https://www.sciencefriday.com.

The Infinite Monkey Cage: http://www.bbc.co.uk/programmes/b00snr0w/episodes/player

Flash Foward: https://www.flashforwardpod.com/

Nếu bạn thích truyện thì có thể nghe audiobooks, đây là những trang bạn có thể tìm được rất nhiều audiobooks của những sách, truyện kinh điển và đặc biệt là đều free:

Librivox: https://librivox.org/

Loyalbooks: http://www.loyalbooks.com/

Openculture: http://www.openculture.com/freeaudiobooks

Ngoài ra thì các bạn cũng có thể xem những kênh youtube giáo dục hấp dẫn, cái này bạn có thể tìm thấy vô cùng nhiều, mình chỉ xin liệt kê ra một vài kênh ở đây, tất cả đều là những nội dung rất chất lượng về tri thức và cả minh họa, …:

Kênh youtube về khoa học:

Ted-Ed: https://www.ted.com/watch/ted-ed

Kurzgesagt – In a Nutshell: https://www.youtube.com/user/Kurzgesagt

Minutephysics: https://www.youtube.com/channel/UCUHW94eEFW7hkUMVaZz4eDg

Crashcourse: https://www.youtube.com/user/crashcourse/playlists

Kênh youtube về các kiến thức xã hội và cuộc sống:

Ted: Các bạn có thể nghe các bài nói chuyện Ted Talks chia sẻ những ý tưởng về nhiều chủ đề trong cuộc sống của những người giỏi và thành công tại https://www.ted.com/talks

Big Think: https://www.youtube.com/user/bigthink/videos. Kênh youtube giới thiệu về những ý tưởng lớn trong khoa học, xã hội, …

The School of Life: https://www.youtube.com/user/schooloflifechannel

Ngoài các kênh youtube này để khơi dậy trí tò mò và ham học thì các bạn có thể thật sự học các khóa học rất nhiều ngành từ những trường đại học hàng đầu trên thế giới. Chia sẻ các khóa học online miễn phí hiện đang là một xu hướng của các trường đại học. Những trang web bạn có thể tìm thấy các khóa học như thế là:

Coursera: https://www.coursera.org/

Edx: https://www.edx.org/

Khan Academy: https://www.khanacademy.org

MIT OpenCourseware: https://ocw.mit.edu/index.htm

Trên đây là rất nhiều nguồn tài liệu để luyện nghe, từ cơ bản đến nâng cao. Mình nghĩ các bạn nên xem qua hết tất cả những kênh mình đã giới thiệu vì nội dung của chúng đều cực kì hay. Tuy nhiên các bạn không cần phải nghe hết tất cả những gì viết ở đây. Chỉ cần chọn ra vài nguồn bạn thích nhất và phù hợp với mình nhất, rồi nghe mỗi ngày một ít nhưng đều đặn thì sẽ rất hiệu quả.

STOP LEARNING IT! START USING IT!

Như mình đã viết trong note tổng quát hơn về việc học tiếng Anh rằng các bạn nên từ bỏ suy nghĩ học tiếng Anh rồi một lúc nào đó sẽ dùng nó. Thay vào đó hãy dùng nó luôn qua việc nghe, xem những nội dung trên internet để giải trí, học tập, dùng nó để nhắn tin, search google,… Và mình học nó trong quá trình đó luôn. Như vậy bạn mới tạo được một động lực và sự hứng thú “thường xuyên” cho việc học.

Ngay cả những nguồn trong bài viết này các bạn cũng hoàn toàn có thể tự tìm được bằng cách search google những cụm như: best business/science podcasts, best websites for audiobooks, best youtube science channels, best youtube channels that make you smarter, ….

Chúc các bạn học vui vẻ và thành công!

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *